O projekcie
Schrony w Łodzi – historia ukryta pod powierzchnią miasta
Schrony w Łodzi – historia i teraźniejszość
W Łodzi do 1989 roku istniało ponad 600 miejsc, w których znajdowały się schrony przeciwlotnicze i ukrycia, gdzie mieszkańcy Łodzi mogli skryć się przed atakami gazowymi lub lotniczymi.
Schrony ulokowane są w całej Łodzi i zapewne każdy mieszkaniec miał kiedyś z nimi styczność. Do chwili obecnej zachowało się kilkaset schronów i ukryć, które można oglądać głównie z zewnątrz, choć do wielu można wejść lub zobaczyć wnętrze z zewnątrz.
Według stanu na 31.12.2009 roku, w schronach i ukryciach mogło pomieścić się ponad 86 tys. osób.*
Mieszczą się one w zabytkowych kamienicach, fabrykach, budynkach mieszkalnych, parkach, skwerach, podwórkach.
*Dane historyczne – nie określają aktualnej liczby dostępnych miejsc schronienia ani stanu technicznego obiektów.
O projekcie
Strona Schrony w Łodzi powstała z zainteresowania historią miasta, a szczególnie obiektami budownictwa ochronnego, które przez lata pozostawały mało znane mieszkańcom.
Jej celem jest gromadzenie i udostępnianie informacji o łódzkich schronach, ich historii, lokalizacji oraz zachowanym wyposażeniu.
Projekt strony internetowej został zrealizowany w ramach programu stypendialnego Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Kultura w sieci”.
Ważne
Na stronie opisane są lokalizacje, lecz nie jest podane dokładnie miejsce, w którym schron się znajdował bądź znajduje.
Na stronie nie jest również podany właściciel danego terenu bądź nieruchomości.
Zasady bezpieczeństwa
Wejście do schronów wymaga zgody właściciela lub zarządcy obiektu. Nie należy samodzielnie wchodzić do zamkniętych lub niezabezpieczonych obiektów ani na tereny prywatne bez odpowiedniego pozwolenia. Zwiedzanie takich miejsc może wiązać się z zagrożeniem dla zdrowia i życia.
Podziękowania
Dziękuję wszystkim osobom i instytucjom, które podzieliły się swoją wiedzą, udostępniły materiały lub w inny sposób pomogły w powstaniu projektu Schrony w Łodzi.
Osoby
Jacek Trajdos
Dariusz Rzepecki
Grzegorz Niewiadomski
Daisy Holten
Wojciech Źródlak
Adam Sitarek
Konrad Potocki
Stef Brajter
Katarzyna Książczyk
Radosław Stępień REDMAN
Źródła i literatura
Przy opracowywaniu materiałów zamieszczonych na stronie wykorzystano publikacje historyczne, dokumenty archiwalne oraz inne źródła dotyczące dziejów Łodzi i budownictwa ochronnego.
Zdzisław Bladowski – Budowle ochronne
Tadeusz Kmiecik – Z dziejów Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej 1928-1939
Tadeusz Bojanowski – Łódź pod okupacją niemiecką w latach II wojny światowej (1939-1945)
Ruda Pabianicka – wyd. Księży Młyn
Ilustrowana Encyklopedia Historii Łodzi (wyd. Urząd Miasta Łodzi)
Tomasz Bolanowski – Architektura okupowanej Łodzi
ULM. Miasto naszej młodości i cierpienia
Kronika getta łódzkiego Litzmannstadt Getto 1941-1944
Grand Hotel w Łodzi 1888-1988 – Kazimierz Badziak, Leszek Olejnik, Bolesław Pełka
Katalog sprzętu i urządzeń oraz środków ochrony stosowanych w obronie cywilnej